Skip to content

CONCERTINO ORIENTALE

Kurgu: Yedi kısımlı müzikal masal tasviri

Müzikal Yapı: Tasvir edilen masal ile uyumlu şekilde Mi Minör tonal zemin üzerinde makam dokulu doğu ezgileri işlenmiştir. Bu polimodal yapı, orkestral çokseslilik teknikleri (sık kullanılan modülasyonlar, kontrpuntal ve kanon teknikleri, vd.) ile örülmüştür.

ORKESTRA:

Solist: Klasik Gitar

Üflemeli Sazlar: Klarnet, İngiliz Kornosu. 

Yaylı Sazlar: 1. Keman, 2. Keman, Viyola, Viyolonsel, Kontrbas.

Vurmalı Sazlar: Marimba, Timpani, Tabla, Tef, Ahşap Bloklar

Toplam Süre: 20 dk. 48 sn.

KISIMLAR:

Kısım 1: Mistico – 3:39

Kısım 2: Danza – 2:28

Kısım 3: Furioso – 2:17

Kısım 4: Elegia – 4:06

Kısım 5: Triste – 2:20

Kısım 6: Lied – 1:58

Kısım 7: Finale – 4:00

 Hikâye:

  1. Bölüm: Tören Alanı

 No.1: Mistico: Bağdat Sultanlığı’na gelin olarak gelen güzeller güzeli Prenses Leyla’nın düğün töreni öncesi. Prenses, Sultanlığın tören konvoyu ile şehir merkezinden taht üzerinde halk arasından geçiş yapmaktadır. Gelen konvoya halkın eşliği, farklı motiflerin üflemeli ve yaylı sazlar arasında kanon tekniği kullanarak yapılan kısa tekrarlarıyla betimlenir. Klasik gitar ise, ezgiye çeşitlemelerle eşlik etmektedir. Ağır ilerleyişin ardından konvoyun, şehir meydanında davullar eşliğinde durmasıyla uvertür sona erer.

No.2: Danza: İkinci kısımda Prenses, mutluluğunu toplanan halka yaptığı hareketli dans ile paylaşır. Ritmik öğeler ve vurmalı çalgıların ön planda olduğu bu kısımda klasik gitar hızlı pasajlarla giriş yapıp yaylı ve üflemeli çalgılarla karşılıklı atışmaktadır.

  1. Bölüm: Pusu ve Esaret

No.3: Furioso: İkinci bölüm şehir meydanında halk içerisine sızmış düşman Pers İmparatorunun bir grup suikast timinin ani saldırısı ile başlar. Seri şekilde prensesin koruma askerlerini öldürmeye başlarlar. Meydanda çığlıklar içerisinde büyük bir kaos hakimdir. Kısa bir süre sonra tüm askerleri öldürür, Prensesi tutsak alıp kaçarlar. Birinci kısım tamamlanmış olur.  Birinci kısım yaylıların kısa süreli ve ses yüksekliği kademeli şekilde gittikçe artan ürkütücü ezgileri ile başlar. Yaylı sazlar suikast timinin sessiz seri cinayetlerini, üflemeli çalgılar ise konvoy muhafızlarının tepkisini betimler. Bu saldırının meydanda halk içinde fark edilmeye başlaması, yükselen çığlıklar ve kaos, üflemeli ve vurmalı çalgıların sırasıyla ezgiye dahil olmasıyla tasvir edilir. Bu esnada paniği ve saldırıyı biraz gecikmeli şekilde olsa dahi fark eden Prenses’in yaşadığı panik ve kaçış çabaları, klasik gitarın yaylı ve üflemeli sazların ezgilerinin üzerine kurduğu seri gam ve arpej geçişleriyle betimlenir.

No.4: Elegia: İkinci bölümün ikinci kısmı, ıssız çölde ağır bir tempoda ilerleyen düşman konvoyunda esir bulunan Prenses’in yaşadığı acı ve ağlayışlarını tasvir eder. Sultanlık’ta yakılan ağıt, yaylı çalgıların sekizli notalardan oluşan acıklı ezgisi ile verilir. Bu ağıtın ardından klasik gitarın ezgiye dâhil oluşu Prenses’in isyankâr çırpınışlarını betimler.

No.5: Triste: İkinci bölümün son kısmı, yaylı sazların hüzünlü açılışının devamında kuleye hapsedilmiş olan Prenses’in söylediği kederli bir ezgi ile tamamlanmaktadır.

 

  1. Bölüm: Kaçış ve Mutlu Son

No.6: Lied: Üçüncü bölümün birinci kısmında Prenses, tutsak bulunduğu kulede umutsuzluk içerisinde şarkı söylerken tepesindeki parmaklıkların dışından gelen bir ses kendisine eşlik etmeye başlar ve parça düet şeklinde devam ederek son bulur. Kısa gitar girişinin ardından gelen orkestral eşlik, uçan halısıyla çölü aşarak kendisini kurtarmaya gelmiş olan Bağdat Prensi’ni tasvir eder.  Bu kısımda eserin geneline hâkim olan Mi Minör tonalitenin dışına çıkılarak Re Majör tonalite tercih edilmiştir.

No.7: Finale: İkinci kısım, düetin sona ermesiyle beraber Prens’in fark edilmesi üzerine verilen alarm ve ardından imparatorluk askerlerinin gittikçe yükselen bir tempodaki ritmik ayak seslerinin duyulmasıyla başlar. Bunun üzerine Prens uzaklaşır. Prenses, zindan duvarlarının tuğlaları hızlıca sökerek bir tünel açarak kaçmak üzere bütün gayretiyle (arpej ve hızlı modal pasajlarla) harekete geçer ve kovalamaca (gitar ile keman arasındaki karşılıklı atışmalar) başlar. Bu kısımda parça kromatik modülasyonla komşu (Fa Minör) tonaliteye geçiş yapar. Prenses’in kaçış çabaları kısa sürmüş, yakalanmış ve başka bir zindana atılmıştır. Sönerek duraklayan bu ezgiyi takip eden yumuşak lirik pasaj, yakalanmasının ardından Prenses’in yaşadığı üzüntüyü betimler. Hemen ardından ana tonaliteye dönen 2/4 tempolu ritmik pasaj, genç Prens’in, uçan halısıyla gece karanlığında Saray’a sızarak Prenses’i esir tutulduğu zindandan usulca çıkartmasını betimler. Bunu takip eden hızlı solo gitar pasajları ve yaylılarla karşılıklı gergin atışmalar, askerlerle aralarında yaşanan kovalama sonunda uçan halıya atlayarak Saray’dan kaçışlarını betimlemektedir. Mutlu şekilde sonlanan bu masalın kapanışı kısa lirik bir pasaj ile verilmiştir.